Debaty sejmowex901 Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie pisma prezesa ZUS z dnia 5 lipca 1999 r. skierowanego do dyrektorów oddziałów ZUS

   Szanowny Panie Marszałku! W związku z pismem z dnia 8 września br., SPS-0202-2409/99 - z upoważnienia prezesa Rady Ministrów - uprzejmie informuję, że całkowicie podzielam pogląd pana posła Stanisława Steca wyrażony w interpelacji z dnia 26 sierpnia br., że polecenie prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, aby organy rentowe traktowały okres pozostawania bez pracy, internowania lub nawet pozostawania w innym zatrudnieniu na skutek represji politycznych, na równi z okresami pracy wykonywanej przed represjami - nie miało żadnego uzasadnienia formalnego i merytorycznego.    Niezwłocznie po poinformowaniu mnie o treści pisma okólnego z dnia 5 lipca 1999 r., znak: SEn 02-67/99, wystosowałam do prezesa ZUS pismo, w którym wyraziłam głębokie ubolewanie co do absolutnej nietrafności i bezprawności przyjętej wykładni.    Zwróciłam uwagę, że przepisy ustawy z dnia 17 grudnia o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (DzU nr 162, poz. 1118 z późn. zm.) nie przewidują dla żadnego organu administracji państwowej, ani tym bardziej państwowej jednostki organizacyjnej, jaką jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych, upoważnienia do wydawania poleceń stosowania prawa inaczej, niż przewiduje to ustawa.    Ustawa jest podstawowym i jedynym aktem prawnym, na podstawie którego od 1 stycznia 1999 r. ustala się prawo i wysokość emerytury i konsumuje wszystkie rozwiązania dotyczące uprawnień emerytalnych zawarte w dotychczasowym ustawodawstwie.    Spraw represji politycznych w tej ustawie została potraktowana następująco:    - okres internowania jest traktowany jako okres składkowy (art. 6 ust. 2 pkt 8 ustawy), co oznacza, że za ten okres w wymiarze emerytury przyjmuje się wskaźnik 1,3%,    - okres pozostawania bez pracy w okresie przed dniem 4 czerwca 1989 r. na skutek represji politycznych (nie więcej niż 5 lat) jest okresem nieskładkowym (zgodnie z art. 7 pkt 4), co oznacza, że za ten okres w wymiarze emerytury przyjmuje się wskaźnik 0,7%.    Nie ma zatem żadnych podstaw prawnych do tego, aby okresy te miały być potraktowane jako okresy pracy.    Tym bardziej okresy te nie mogą być traktowane jako praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, co wiązałoby się z prawem do wcześniejszej emerytury, a nawet do emerytury bez względu na wiek, a także mogłoby wiązać się z zastosowaniem w wymiarze emerytury dla niektórych pracowników przeliczników stażu pracy. Zgodnie bowiem z przepisami utrzymanego w mocy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze (DzU nr 8, poz. 43 z 1983 r. z późn. zm.) warunkiem uznania pracy za pracę w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest zatrudnienie w tych warunkach stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.    Z powyższych powodów nie ma także podstaw do poszerzania w drodze ˝wykładni˝ katalogu prac górniczych (prac wykonywanych stale i w pełnym wymiarze czasu pracy pod ziemią), enumeratywnie wymienionych w art. 36 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Reasumując stwierdziłam, że okresy internowania i pozostawania bez pracy z powodu represji politycznych mogą mieć wpływ jedynie na ocenę, czy ubezpieczony spełnia warunki stażowe do emerytury, natomiast nie mogą mieć wpływu na jej przyznanie w wieku wcześniejszym niż emerytalny, z powodu pracy w warunkach szczególnych lub szczególnym charakterze.    Przedstawiając powyższe stanowisko, zobowiązałam prezesa ZUS do pilnego poinformowania mnie o krokach, podjętych w celu przywrócenia porządku prawnego obowiązującego przed datą podjęcia niefortunnej decyzji w przedmiotowej sprawie.    Przypomniałam także o potrzebie kontynuowania od lat ukształtowanej praktyki współpracy ZUS-u i Ministerstwa Pracy i Polityki Socjalnej, iż treść wszelkich okólników, wyjaśnień i wytycznych dotyczących wykładni przepisów ubezpieczeniowych była - przed ich publikacją - konsultowana z resortem pracy.    Pragnę poinformować pana marszałka, że pan Stanisław Alot - prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych powiadomił mnie, że w piśmie z dnia 7 września 1999 r. wydał polecenie dyrektorom wszystkich oddziałów ZUS wstrzymania stosowania wytycznych zawartych w piśmie z dnia 5 lipca 1999 r., znak: SEn 022-67/99. Tak więc nieprawidłowości w stosowaniu prawa, o których wspomina pan poseł Stanisław Stec, zostały już usunięte.    Z poważaniem    Sekretarz stanu    Ewa Lewicka    Warszawa, dnia 24 listopada 1999 r.